Dönem sonunun yaklaşmasıyla konu eksiklerini tamamlamak isteyen öğrenciler enzimler aktivasyon enerjisini düşürür mü sorusunu gündeme getirdi. Özellikle lise öğrencilerinin araştırdığı enzimler aktivasyon enerjisini düşürür mü sorusunu araştırmaya devam ediyor. Peki, enzimler aktivasyon enerjisini düşürür mü? İşte, enzimler aktivasyon enerjisini düşürür mü sorusunun yanıtı…
Enzimler aktivasyon enerjisini düşürür mü?
Enzimler, canlıda gerçekleşen biyokimyasal reaksiyonların aktivasyon enerjisini düşürerek reaksiyonları hızlandıran biyolojik katalizörlerdir. Katalizör, kimyasal tepkimeye girerek tepkimenin hızını değiştiren fakat reaksiyon sonunda miktarı değişmeyen kimyasal maddelerdir. Katalizörler aktivasyon enerjisini düşürerek tepkime hızını artırır. Enzimlerin gerçekleştirdiği en önemli olay reaksiyonların aktivasyon enerjisini düşürmesidir. Örneğin H2O2’yi parçalamak için gerekli aktivasyon enerjisi 18000 kaloriyken katalaz enzimi bu enerjiyi 5500 kaloriye düşürür.
Enzimler yapısına göre basit ve bileşik enzimler olmak üzere ikiye ayrılır. Basit enzimler, sadece protein yapılı olan enzimlerdir. Yardımcı grup bulundurmazlar. Bu enzimler tepkimeye girebilmeleri için başka kimyasal moleküllere ihtiyaçları yoktur. Pepsin, tripsin ve üreaz basit enzimlere örnek verilebilir.
Bileşik enzimler, Proteinlerin yanında yardımcı grup olarak vitamin veya mineral bulunduran enzim çeşididir. Bileşik enzimlerde protein kısma apoenzim denir. Yardımcı kısım; vitamin, NAD ve FAD gibi organik molekül ise koenzim denir. Yardımcı kısım mineral ise kofaktör olarak isimlendirilir. Enzimlerin büyük çoğunluğu bileşik enzim yapısındadır. Yardımcı kısım olmadan bileşik enzimler çalışamazlar. Enzimler protein yapısında olduğu için ribozom tarafından yapılır. Oluşturulan protein endoplazmik retikulum tarafından golgiye taşınır ve golgide yardımcı kısım eklenir.
Enzimlerin etki ettiği maddelere substrat adı verilir. Enzimler etki ettiği maddelerle anahtar-kilit uyumu yapacak şekilde geçici olarak bağlanırlar. Bu bağlanma sırasında moleküllerde bağlanma veya ayrılma şeklinde reaksiyonlar gerçekleşir ve yeni ürün oluşur. Enzimler reaksiyondan değişmeden çıkarlar.
