Doğum tarihi milattan önce 621 olarak varsayılan Ezop kimdir ve ne demek sorusu son günlerde oldukça popüler. Eski Yunan masalcısı olarak da bilinen Ezop kimdir ve ne demek soruları büyük bir merakla araştırılıyor. Peki, Ezop kimdir ve ne demek? İşte, Ezop kimdir ve ne demek sorularının cevapları…
Ezop kimdir ve ne demek?
Bir söylentiye göre Trakya’da doğmuş, bir süre köle olarak Samos adasında yaşamış, azat edilince birçok yolculuk yapmış, Delphoi’ye yaptığı yolculuk sırasında bir cinayete kurban gitmiştir. Ancak Ezop’un bugünkü Emirdağ yakınlarında ki Amorium kentinde doğup büyüdüğü de dile getirilmektedir. Ezop’un Yunanca isim karşılığı Aisopos olarak biliniyor.
Kahramanları hayvanlar olan masallarıyla büyük ün kazanmış olan Ezop’un yaşamıyla ilgili bilgiler kesin değildir.
Aristotales, Ezop’un yolsuzluktan yargılanan bir siyasetçiyi tilki ile kirpinin öyküsünü anlatarak nasıl savunduğunu şöyle anlatmıştır: Ezop mahkemede “bir tilkinin, başı pirelerle derde girmiş, bir kirpi de onu pirelerden kurtarsın mı diye sormuş, tilki, ‘hayır, bu pireler doydu, artık fazla kan emiyorlar. Onları kovalarsan, yerlerine yeni, aç pireler gelir’ demiş”, dedikten sonra, jüriye dönerek, sözlerini şöyle bitirmiş: “Dolayısıyla saygıdeğer jüri üyeleri, müvekkilimi cezalandırırsanız onun yerine onun kadar zengin olmayan birileri gelir ve sizi daha da beter soyar.”
Ezop’un masallarını gerçekten yazdığı yolunda hiçbir kanıt yoktur. Ona mal edilmiş masalların bilinen en eski derlemesi, İ.Ö. IV. yy’da Phaleros’lu Demetrios tarafından hazırlanmış, bu derleme daha sonra, İ.S. I. yy’da Latince olarak Phaedrus, Yunanca olarak Babrios tarafından yeniden kaleme alınmıştır. “Ezop Masalları” daha sonra XVII. yy. Fransız yazarı Jean de la Fontaine’in fabllarına esin kaynağı olmuştur.
Ezop fabl denen öyküleriyle ünlüdür. Anlattığı öyküler yaşama ilişkin bir öğüt ya da ders verir. Kahramanları ise hayvanlardır. Ezop’un öykülerinde hayvanlar konuşur ve tıpkı insanlar gibi davranır. Öyküden çıkarılacak ders, sonunda okura öğüt biçiminde verilir. Ezop’un yaşamına ilişkin çok az şey bilinir. İÖ 620’de doğduğu ve Fabl insanlar arasında geçmekte olan ibret verici olayların, hayvanlar arasında geçen olaylar haline dönüştürülerek anlatılmasıdır. Fabl, hem didaktik, hem de dramatik bir türdür. Latince Fabula kelimesinden gelir; masal, hikaye demektir.Eski Yunan’da zengin bir adamın kölesi olduğu sanılmaktadır. Adının Eski Yunan terimi, Yunanca “Helias”tan dolayı “Helenler” de denen, Yunanistan Yarımadasında yaşayan kavimler ve onların kurduğu eski devlet ve uygarlıkları anlatmak için kullanılır.
Çiftçi bir halk olan Helenler ya da Eski Yunanlılar, tarihlerinin başlangıcında çok sade bir yaşam sürerler, sırtlarına kendilerinin dokuduğu yünden bir gömlek, ayaklarına sığır derisinden çarık giyerlerdi. Köylüler tek bir odadan ibaret olan kulübelerde oturur, evcil hayvanlarla birarada yatarlardı. Yunanca biçimi Aisopos’tur.
Öykülerini insanlara hoşça vakit geçirtmek için anlattığı söylenir. Ezop’un öyküleri İÖ 300 dolayında derlenerek yazıya geçirilmiştir. Tilki ile Üzümler ve “Çoban ile Kurt” bunların en ünlüleri arasındadır.
Aisopos’un Eserleri
Aisopos’un hayatı sırlar ve karanlıklar içindedir. Bu karanlıktan dolayı bazı kesimlerce yaşadığı kabul edilmez. Hatta masalların ona ait olmadığı da iddia edilmektedir. Phalerum’lu Demetrius Aisopos’un masallarını tam on cilt olarak toplamış fakat bu büyük eser kaybolmuştur.
Aisopos’un eserleri tekrar birkaç defa toplatılmış ve Latinceye çevrilmiştir. Ülkemizdeki Nasrettin Hoca misali hikayeleri halk arasında yayılmış ona ait olmayanlar bile onun masalıymış gibi kuşaktan kuşağa aktarılmıştır.
Aisopos’un masalları La Fontaine’e ilham olmuş ve bu yazım geleneğini sürdürmüştür. Ezop fabl türünde öyküleri ile ünlüdür. Aisopos’un öykülerinde hayvanlar insanlar gibi konuşurlar ve insanlar gibi davranırlar. Öykü sonunda ise okura öğüt verici mesajlar içerir.
Masallarını insanların hoş vakit geçirmesi için anlattığı söylenen Aisopos’un hikâyeleri derlenerek günümüze kadar ulaştırılmıştır. En ünlü eserleri Tilki ve Üzümler, Çoban ile Kurt’tur.
Genel bir inanışa göre Eski Yunan’da zengin bir adamın kölesidir Ezop. Günümüzde fabl hikâye türünde bilinen isim olan La Fontaine’e ilham olmuş olan Aisopos tüm dünyanın en büyük masalcılarından biri olarak kabul edilir.
